Dünya neft bazarında qeyri-müəyyənlik davam edir. Geosiyasi gərginlik, təchizatda yaranan fasilələr və qlobal tələbatın dəyişməsi enerji resurslarının qiymətinə təsir göstərən əsas amillər olaraq qalır.
Oktyabrın 14-də neft qiymətləri yüksək səviyyədə qalmaqda davam edib. Reuters agentliyinin məlumatına görə, ticarət zamanı Brent markalı neftin bir barelinin qiyməti təxminən 105,56 dollar, ABŞ-ın WTI markalı neftinin qiyməti isə 95,39 dollar təşkil edib.
Bazarda qeyri-sabitliyin əsas səbəblərindən biri Yaxın Şərqdəki vəziyyətdir. Neft infrastrukturunun təhlükəsizliyi və Hörmüz boğazından keçən dəniz nəqliyyatına yaranan təhdidlər enerji təchizatının fasiləsizliyi ilə bağlı narahatlıqları artırır.
Bununla yanaşı, neft hasil edən ölkələr ixracın bərpası istiqamətində tədbirlər görür. OPEC-in məlumatına əsasən, sentyabr ayında OPEC+ ölkələrinin gündəlik neft hasilatı təxminən 900 min barel artıb. Lakin logistika məhdudiyyətləri bazardakı vəziyyəti mürəkkəbləşdirməkdə davam edir.
Qlobal tələbatın dəyişməsi də qiymətlərə təsir edən mühüm amillərdəndir. Beynəlxalq Enerji Agentliyi (IEA) 2026-cı il üzrə proqnozuna yenidən baxaraq dünya neft istehlakının əvvəlki illə müqayisədə gündəlik orta hesabla 2,6 milyon barel azalacağını gözləyir.
Dizel yanacağı bazarındakı vəziyyət də xüsusi diqqət mərkəzindədir. Məhdud təchizat və yüksək nəqliyyat xərcləri neft emalı müəssisələrinə və hazır məhsulların qiymətlərinə əlavə təzyiq yaradır.
Neft ixracatçısı olan Azərbaycan üçün dünya bazarında qiymət dəyişiklikləri mühüm iqtisadi əhəmiyyət daşıyır. Enerji resurslarının qiymətindəki dalğalanmalar ixrac gəlirlərinə və dövlət büdcəsinə daxilolmalara təsir göstərə bilər.
Yaxın perspektivdə neft qiymətlərinin istiqaməti əsasən nəqliyyat marşrutlarının təhlükəsizliyindən, təchizatın bərpasından, iri istehsalçıların qərarlarından və dünya iqtisadiyyatının vəziyyətindən asılı olacaq.
Neft bazarı yeni hadisələrə qarşı həssaslığını qoruyur və qiymətlərdə kəskin dəyişikliklər ehtimalı davam edir.
SCMedia.az